Komunikat

  • /A

Inwazyjny szkodnik Halyomorpha halys -nowe zagrożenie europejskich sadów

Owad ten pochodzi z Azji (przede wszystkim z Japonii, Chin, Tajwanu, Korei Północnej i Południowej), skąd został przeniesiony do Ameryki Północnej (USA, Kanada) oraz Europy (Grecja, Włochy, Francja, Hiszpania, Gruzja, Rumunia, Austria, Liechtenstein, Rosja, Szwajcaria, Niemcy, Serbia, Słowenia, Słowacja i Węgry). Jak dotąd w Polsce nie był jednak notowany (źródło: PIORiN, czerwiec 2019).

Pojawienie się pierwszych osobników Halyomorpha halys w amerykańskich sadach stwierdzono w 1996 r., jednak szkody gospodarcze są tam notowane od 2001 roku. W Europie pluskwiak ten miał debiut w 2004 roku w Szwajcarii, w 2012 roku informacje o jego pojawieniu dotarły z Niemiec, w tym samym roku został również odnotowany we Włoszech.

Halyomorpha halys to pluskwiak różnoskrzydły z rodziny tarcznikowatych (Pentatomidae). Osobniki dorosłe są koloru brązowo-zielonego z metalicznymi, niebieskawymi lub miedzianymi plamami na głowie i przedpleczu, mierzą 12-17 mm. W momencie zagrożenia owady te wydzielają nieprzyjemną woń, która na długo może się utrzymywać w pomieszczeniach. W chłodnym klimacie agrofag ten zwykle ma tylko jedno pokolenie, podczas gdy w cieplejszych rejonach notuje 2-3 pokolenia wciągu roku, przykładem takiego miejsca są Włochy.

Jest to gatunek polifagiczny, żywiący się ponad 100 gatunkami roślin m.in. drzewami owocowymi (jabłoń, morwa, morela, czereśnia, śliwa, brzoskwinia, grusza, malina, winorośl), a ponadto drzewami i krzewami leśnymi i ozdobnymi (abelia, klon, budleja dawida, kryptomeria, cyprysy, ketmia, wiciokrzew, poulownia omszona, róża pomarszczona, wierzby) oraz roślinami zielnymi, w tym warzywami (papryka, fasola, pomidor) oraz roślinami rolniczymi (kukurydza). Stanowi zagrożenie dla nasadzeń ważnych gospodarczo gatunków sadowniczych.

Szkodnik H. halys odżywia się sokami roślinnymi- nimfy żerują na łodygach, liściach i owocach roślin, a osobniki dorosłe głównie na owocach. Na porażonych częściach rośliny można zaobserwować niewielkie nekrotyczne plamki oraz brązowawe przebarwienia. Porażone owoce są silnie zdeformowane i nie nadają się na sprzedaż. Na roślinach rolniczych nekrozy tworzą się na ziarniakach kukurydzy, natomiast w przypadku soi i fasoli na nasionach wewnątrz strąków.

W 2015 r. we włoskim regionie Emilia-Romania odnotowano już nawet 80% straty w plonowaniu drzew ze względu na obecność w sadach H. halys. Trzyletni monitoring pluskwiaka wykazał konieczność zwalczania go na terenie Włoch. Jak dotąd brak jest skutecznej metody jego zwalczania, mimo iż w przyrodzie występują jego wrogowie naturalni. Póki co jedynym w miarę skutecznym sposobem jest osłanianie drzew za pomocą siatek o małych oczkach. Doświadczenia amerykańskie wykazują natomiast, że stosowanie w sadach środków ochrony roślin o szerokim spektrum działania: pyretroidów, karbaminianów i neonikotynoidów, jest skuteczną formą walki. Stosowanie produktów z tych grup przez ostatnie kilka lat spowodowało jednak nasilenie w sadach innych szkodników (przędziorki, bawełnica korówka).

Owady H. halys przenoszone są wraz z materiałem roślinnym (przesyłki roślinne, świeże owoce, warzywa czy kolby kukurydzy), mogą również rozprzestrzeniać się lokalnie w uprawach. W przypadku podejrzenia obecności szkodnika na roślinach wrzosowatych należy niezwłocznie zgłosić się do PIORiN (Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa). H. halys jest organizmem regulowanym przepisami, nie znajdującym się na liście organizmów kwarantannowych, przez co nie podlega obowiązkowi zwalczania w Polsce.

 

Autor: Aleksandra Mirocha - Specjalista ds. Rejestracji AGRO

© 2017 Synthos. All rights reserved.