Komunikat

  • /A

Kompleksowe odchwaszczanie rzepaku ozimego jesienią

Rzepak ozimy jest rośliną uprawianą w całej Polsce, w 2018 roku powierzchnia uprawy wyniosła 812 712 ha (dane GUS). Znaczenie gospodarcze i atrakcyjność uprawowa tej rośliny stale rośnie. Rzepak ozimy charakteryzuje się nie tylko opłacalnością produkcji, ale i również oferuje cały szereg innych korzyści dla gospodarstwa. Odgrywa bardzo ważną rolę jako jedna z roślin stosowana w płodozmianie zbóż, i tak pszenica ozima zasiana po rzepaku daje około o 10% większy plon w porównaniu do pszenicy uprawianej po zbożu. Dobre zarządzanie uprawą rzepaku (stosowanie jako przerywnik w płodozmianie zbóż) skutecznie zakłóca naturalny cykl rozwojowy chorób pochodzenia glebowego np. choroby podstawy źdźbła zbóż, sporysz czy więdniecie, które powoduje patogen Fusarium ssp., jak  również wszystkich chorób zakaźnych i chorób liści.


Aby uzyskać wysoki plon rzepaku ozimego niezbędna jest staranna i prawidłowa agrotechnika oraz intensywna ochrona przed agrofagami (chorobami, szkodnikami i chwastami). Nie spełniając tych wymagań narażamy się na ryzykowną i nieopłacaną uprawę roślin. Niezwykle istotną grupą agrofagów w uprawie rzepaku są chwasty. Podczas rozwoju rzepaku ozimego występują dwa okresy wzrostu chwastów: wschody jesienne oraz wiosenne. Właśnie w okresie jesiennym, czyli w początkowym okresie rozwoju, rzepak narażony jest na dużą konkurencję ze strony chwastów. Ważne jest by już wtedy wykonać pierwszy zabieg ochrony roślin. Zabieg herbicydem jest celowy, kiedy spodziewane straty w plonie powodowane przez chwasty i samosiewy, będą wyższe niż koszty wykonania zabiegu. Większość specjalistów zaleca bezwzględne odchwaszczanie jesienią, w ich opinii zabieg wiosenny powinien zostać wykonany jako zabieg uzupełniający (interwencyjny).


Niezwykle istotne jest aby już na początku wegetacji rzepaku wyeliminować konkurencyjne chwasty, co przyczyni się do lepszego przezimowania rośliny. Kiełkowanie nasion chwastów zależne jest od warunków pogodowych i rytmu rozwojowego rzepaku ozimego. W pierwszych dniach wzrostu rzepaku, straty powodowane przez konkurencję z chwastami o wodę, składniki pokarmowe i światło są największe. Walka o światło powoduje wyciąganie nad glebę oraz wzrost szyjek korzeniowych, co może skutkować ich późniejszym przemarzaniem i wypadaniem rzepaku zimą. Rzepak powinien zimować w postaci nisko osadzonej i silnie rozwiniętej rozety. Ponadto potencjał plonotwórczy rzepaku kształtowany jest jesienią, stąd tak istotne jest aby był w dobrej kondycji i wolny od chwastów. 


Zabiegi wiosenne mają charakter interwencyjny lub pomocniczy i powinno się je stosować w przypadku nie wykonania oprysku jesiennego, lub gdy był on mało efektywny. Zwalczanie chwastów wiosennych z reguły jest mniej skuteczne, co spowodowane jest słabszym działaniem herbicydów na wyrośnięte już rośliny. Największą efektywność zwalczania chwastów osiąga się przy stosowaniu herbicydów w okresie jesiennym. Powinno się pamiętać, że ochrona rzepaku na wiosnę może być utrudniona przez warunki klimatyczne. W przypadku mokrej wiosny odpowiednio wczesny wyjazd na pole może być utrudniony, natomiast w późniejszym terminie może on być już bezcelowy z powodu zaawansowanej fazy wzrostu chwastów, lub z kolei niemożliwy z powodu fazy rozwojowej rzepaku ozimego.


Na ustalenie odpowiedniego terminu zabiegu herbicydowego, ma wpływ wiele czynników. Głównie zależy on od stopnia zachwaszczenia pola, stanowiska pola, aktualnych warunków atmosferycznych, terminu siewu rzepaku, faz rozwojowych rzepaku i chwastów. Najkorzystniej jest wykonać zabieg w najbardziej wrażliwych fazach rozwojowych chwastów. Warty podkreślenia jest fakt, że podstawą skutecznego zabiegu jest zastosowanie odpowiedniej substancji czynnej (mieszaniny) do spodziewanego zachwaszczenia.
Zgodnie z zasadami Integrowanej produkcji, ochrona rzepaku powinna polegać  na wykorzystaniu wszelkich możliwych metod, tak aby ograniczyć do minimum stosowanie chemicznych środków ochrony roślin. 
 

Autor: Aleksandra Nowakowicz - Specjalista ds. Rejestracji AGRO

© 2017 Synthos. All rights reserved.