Komunikat - Synthos Agro

Komunikat

  • /A

Sposoby utrzymywania gleby w sadzie

Sposoby utrzymywania gleby w sadzie.

Wśród czynników zapewniających szybki wzrost drzew i szybkie wchodzenie ich w obfite owocowanie, ale także warunkujących wysokość i regularność plonowania oraz jakość plonów, w sadownictwie ważną rolę odgrywa agrotechnika. W sadownictwie podstawo­wym zabiegiem agrotechnicznym jest sposób pielęgnacji gleby zapewniający utrzymywanie populacji chwastów poniżej poziomu ich szkodliwości. W nowo założonych sadach, już od pierwszego roku po posadzeniu drzew sadownicy mogą wybrać jeden ze sposobów utrzymania gleby w swoim sadzie. Mogą stosować albo czarny ugór i rośliny okrywowe, ugór herbicydowy w rzędach z trwałą murawą w międzyrzędziach. Jednym ze sposobów jest także ściółkowanie.

Czarny ugór z roślinami okrywowymi. System ten polega na utrzymaniu  czarnego ugoru  wiosną i wysiewie roślin okrywowych na lato i jesień. Glebę w czarnym ugorze utrzymuje się za pomocą kultywatora lub brony talerzowej. Utrzymanie czarnego ugoru wiosną i wczesnym latem wpływa dodatnio na wzrost i owocowanie drzew owocowych, ponieważ sprzyja nagromadzeniu się wody w glebie. W przeciwieństwie do niedoboru składników mineralnych, który stosunkowo łatwo można usunąć przez wysianie odpowiednich nawozów, niedostatkowi wody trudno jest w naszych warunkach zaradzić. Na rośliny okrywowe przeznacza się  przeznacza się mieszankę kilku gatunków, co zapewnia uzyskanie zwartej okrywy roślinnej nawet wtedy, gdy nasiona jednej z roślin nie skiełkują. Połowa lata stanowi okres bardzo niekorzystny dla siewu, stąd wschody, zwłaszcza  na południowych zboczach mogą być czasami słabe. Zamiast siać mieszanki można w drugiej połowie lata pozwolić wyrosnąć w sadzie chwastom, nie dopuszczając jednak do wydania przez nie nasion. Rośliny okrywowe, głównie motylkowe jak łubin, peluszka, wyka, seradela oraz , nie motylkowe – owies, gorczyca, facelia, rzepik, słonecznik po przyoraniu wzbogacają glebę w substancję organiczną, w azot, fosfor i potas. Niektóre z nich jak łubin, gorczyca maja zdolność korzystania z niedostępnych dla innych roślin źródeł fosforu. Z zasobów azotu, fosforu i potasu nagromadzonych w roślinach okrywowych i zmineralizowanych po ich przyoraniu korzystają drzewa owocowe. Ponadto rośliny okrywowe hamują procesy wypłukiwania z gleby składników mineralnych. Rośliny okrywowe lub zastępujące je chwasty osłabiają w znacznym stopniu ujemne skutki czarnego ugoru, ale nie mogą ich całkowicie zlikwidować. Dlatego też po długotrwałym stosowaniu kombinacji czarny ugór i rośliny okrywowe może dojść do obniżenia żyzności gleby i obniżki plonów na skutek zubożenia gleby w próchnicę i utraty struktury gruzełkowatej.

Ugór herbicydowy. Ugór herbicydowy polega na całorocznym utrzymaniu gleby w międzyrzędziach i pod drzewami w stanie wolnym od okrywy roślinnej za pomocą środków chwastobójczych. Czarny ugór herbicydowy powinien być utrzymywany na całej powierzchni na plantacjach krzewów jagodowych, natomiast w sadach do najbardziej powszechnego zastosowania zaleca się system utrzymywania gleby polegający na stosowaniu pasów ugoru herbicydowego w rzędach drzew i pasów często koszonej murawy miedzy rzędami. Pasy murawy powinny być tylko tak szerokie, na ile wymaga tego rozpiętość kół pojazdów przetaczanych miedzy rzędami. Zadarnienie międzyrzędzi pozwala na utrzymywanie przez wiele lat dobrej struktury gleby bez stosowania obornika, którym nie dysponują gospodar­stwa specjalizujące się w produkcji sadowniczej. Murawa jest jedynym dającym dobre wyniki systemem bezobornikowego utrzymania gleby w sadzie. Wzbogaca glebę w próchnicę i zapewnia strukturę gruzełkowatą. Zadarnienie umożliwia tez wjeżdżanie do sadu ciężkim opryskiwaczem nawet zaraz po roztopach wiosennych i w czasie długotrwałych opadów. Murawa zapobiega erozji gleby. Prócz tego owoce z sadów zadarnionych są lepiej zabarwione i dłużej się przechowują, a korzenie drzew są mniej narażone na przemarzanie niż w czarnym ugorze. Zadarnia się tylko międzyrzędzia, utrzymując w rzędach drzew pasy ugoru. Ułatwiają one pielęgnowanie drzew, a zwłaszcza ich ochronę przed nornikami i innymi drobnymi gryzoniami. Decydując się na założenie murawy w sadzie, trzeba zdawać sobie sprawę z tego, że nie wolno jej używać na paszę. Murawa musi być bardzo często koszona. Koniecznym jest pozostawienie pokosów na miejscu, aby przykrywały glebę, osłabiając jej parowanie, a następnie wzbogacały ja w próchnicę.

Uwzględniając aktualne wymogi ochrony środowiska niszczenie chwastów konkuru­jących o wodę i składniki pokarmowe w sadach zastępuje się ściółkowaniem gleby w rzędach drzew. Gleba pod ściółką ma zalety czarnego ugoru. Podobnie jak w przypadku czarnego ugoru, w glebie przykrytej grubą warstwa ściółki przez którą nie mogą przerosnąć chwasty, wszystkie składniki pokarmowe i woda wykorzystywane są wyłącznie przez drzewa. Ale w przeciwieństwie do czarnego ugoru gleba ściółkowana jest chroniona przed nadmiernym parowaniem, nie traci tak szybko substancji organicznych i nie podlega erozji. Ściółka sprzyja rozwojowi mikroflory i wnosi do gleby duże ilości próchnicy. Gleba wzbogaca się w składniki mineralne jak azot, fosfor, potas, ,bor i magnez, przy czym składniki te lepiej przemieszczają się w glebie i są dostępniejsze dla korzeni drzew. Do ściółkowania gleby używa się materiałów organicznych, syntetycznych lub naturalnych mulczy. Do najlepszych materiałów na ściółkę  należy trzcina koszona na brzegach zbiorników wodnych, łęty ziemniaczane i słoma. Nie wchłaniają one dużych ilości wody, wpływają doskonale na strukturę gleby i chronią przed nadmiernym parowaniem. Z innych materiałów organicznych do ściółkowania wykorzystuje się też kore drzew iglastych, trociny, zrębki czy wióry drzewne, a z nieorganicznych np. folię z polietylenu lub polichlorku winylu, tkaniny polipropylenowe oraz włókninę polipropylenową (flizelina). Jako okrywowe wykorzystywane są najczęściej rośliny uprawiane w międzyplonach lub poplonach. Niektóre gatunki pozostawia się na zimę w postaci mulczu. Pod wpływem niskich temperatur rośliny obumierają (z wyjątkiem poplonów ozimych, np. rzepak, żyto), tworząc warstwę ochronną gleby.

 

Autor: Małgorzata Dulska – Ekspert ŚOR Synthos AGRO

© 2017 Synthos. All rights reserved.