Adiuwanty to produkty pomocnicze, stosowane w ochronie roślin. Mogą stanowić komponent środka ochrony roślin (zostać wprowadzone na etapie produkcji) lub zostać dodane do zbiornika opryskiwacza na etapie przygotowywania cieczy roboczej. Adiuwanty mają tak długą historię jak chemiczna ochrona roślin. W przeszłości zwłaszcza do fungicydów zawierających miedź czy siarkę dodawano najzwyklejsze mydło, by zwiększyć ich przyczepność.
Rynek adiuwantów ciągle się rozwija, zwłaszcza w odniesieniu do ich budowy i działania. Produkty te można podzielić ze względu na formę występowania, sposób działania czy aplikacji. Na polskim rynku obecne są adiuwanty występujące w różnych formach, tj. olejowe, silikonowe (specjalistyczne surfaktanty niejonowe), wodne (surfaktanty anionowe, detergenty), doglebowe (olej + surfaktant niejonowy), stickery i surfaktanty niejonowe. Najliczniejszą grupą adiuwantów w naszym kraju stanowią te zalecane do stosowania dolistnego.
HYDRON – czyli zwiększona skuteczność herbicydów i poprawa właściwości gleby
Co do zasady, adiuwanty same w sobie nie wykazują bezpośredniego działania ochronnego, natomiast ich wykorzystanie może przynieść szereg wymiernych korzyści. Bardzo dobrym przykładem jest produkt HYDRON oferowany przez firmę Synthos Agro, działający wielokierunkowo. Jest to adiuwant zawierający mieszaniny surfaktantów niejonowych. Można go stosować celem zwiększenia efektywności doglebowego zabiegu herbicydowego w każdej uprawie, a także dodatkowo do poprawy właściwości gleby. Jego wykorzystanie jako wspomagacza herbicydów (zalecana dawka 0,2 l/ha) pozwala m.in. na zwiększenie skuteczności i długości ich działania. Podczas eksperymentu polowego wykazano, że przedwschodowa aplikacja terbutylazyny 500 SC (1 l/ha) w połączeniu z adiuwantem HYDRON (0,2 l/ha) pozwoliła na jeszcze bardziej skuteczną eliminację uciążliwych chwastów takich jak: przytulia czepna, tasznik pospolity, rdestówka powojowata czy bodziszek drobny. Produkt poprawia osadzanie i przyleganie cieczy użytkowej do powierzchni gleby, sprzyjając dłuższej retencji herbicydów w strefie kiełkowania chwastów. Umożliwia to zwiększenie skuteczność ich zwalczania nawet w warunkach suszy czy intensywnych opadów deszczu. Poprawa osadzania i przylegania cieczy użytkowej na powierzchni gruntu to także czynnik ograniczający ryzyko wystąpienia efektu fitotoksyczności czy migracji substancji aktywnych do głębszych warstw profilu glebowego i zanieczyszczenie wód gruntowych. Co więcej, HYDRON zwiększa równomierność rozkładu herbicydu na powierzchni gleby oraz zmniejsza napięcie powierzchniowe i kąt przylegania cieczy opryskowej.
Adiuwant HYDRON jest to także sposób na poprawę właściwości gleby (zalecane stężenie w cieczy roboczej 0,2 % (1 l/500 l wody). Znajduje zastosowanie w rozwiązaniu problemów występujących podczas sezonu wegetacyjnego – takich jak powstawanie zastoisk wodnych czy spływ powierzchniowy. Zabiegi doglebowe z wykorzystaniem różnych środków agrochemicznych wykazują największą efektywność w momencie ich równomiernego rozprowadzenia na powierzchni lub w glebie. Podczas eksperymentu zaobserwowano, że zastosowanie adiuwantu HYDRON pozwoliło na równomiernie zwilżenie i całkowite wchłonięcie zaaplikowanego roztworu przez glebę. Podczas gdy, po aplikacji wody i produktu referencyjnego testowana gleba wykazywała mniejszą zdolność do ich absorbcji, uległa zwilżeniu nierównomiernie – częściowo. Poprawa zwilżalności gleby ma znaczenie także w kontekście gromadzenia wody w profilu glebowym – przykładowo utrudnionym podczas nawalnych deszczy lub w sytuacji wystąpienia opadów po długotrwałym okresie bezdeszczowym i znacznym przesuszeniu stanowiska. Omawiany produkt zmniejsza szybkość parowania wilgoci z gleby oraz czas potrzebny na jej absorpcję. Na podstawie wyników testu stwierdzono, że gleba wymagała ok. 40 sekund na wchłonięcie 10 ml 0,2% roztworu adiuwantu HYDRON. Natomiast wykorzystanie innych surfaktantów wydłużyło czas wchłonięcia cieczy nawet do ponad 120 sekund (3 razy dłużej). Sposób zarządzania glebą ma istotne znaczenie pod kątem zrównoważonego i efektywnego wykorzystania zasobów wody glebowej. Ma to szczególne znaczenie zwłaszcza w obliczu coraz częściej występujących okresów bezdeszczowych w sezonie wegetacyjnym oraz przyśpieszonego parowania z komórek roślinnych i gruntu, wskutek notowania wysokich wartości temperatury powietrza atmosferycznego – coraz częściej rekordowo wysokich.
Podsumowując, adiuwant HYDRON sprzyja efektywnej ochronie upraw, a jednocześnie umożliwia ograniczenie nakładów związanych z ochroną roślin. Jego stosowanie w kontekście zwiększenia skuteczności zabiegów chwastobójczych wpisuje się w ideę rolnictwa precyzyjnego i zrównoważonego.
Autorzy:
Aneta Lisowska, Magdalena Kostecka
Dział Wsparcia Technicznego i Rozwoju, Synthos Agro
